1. Здраво и добредојдовте на форумот на IT.mk.

    Доколку сеуште не сте дел од најголемата заедница на ИТ професионалци и ентузијасти во Македонија, можете бесплатно да се - процесот нема да ви одземе повеќе од 2-3 минути, а за полесна регистрација овозможивме и регистрирање со Facebook и Steam.
    Сокриј

Вовед во звучнички системи

Дискусија во форумот 'Oстанато' започната од FLEGMA, 6 Март 2016.

  1. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Наместо досаден предговор
    Како што претходно кажав, напишав тема на која и дадов едно фино и сувопарно име односно име со префикс >>Вовед<< во звучничките системи. Вовед затоа што, и покрај големината, темава која следи ни приближно не ги начнува сите проблеми поврзани со истите туку служи како еден вид ориентир за избор на звучници и подлога за понатамошна дискусија.
    При составувањето на темата максимално се трудев да нема фаворизирање на брендови и лични искуства. Се надевам дека ќе ви се допадне.


    ТИПОВИ НА ЗВУЧНИЧКИ СИСТЕМИ



    Иако сите звучнички системи работат на исто начело, тие својата работа не ја извршуваат идентично.

    Има три основни начела односно устројства на работа кај звучничките системи:

    1. Динамички
    2. Електростатски и
    3. Изодинамички (односно магнетостатички)


    Додуша постојат и уште некои типови како што се хибридните звучници кај кои се комбинира динамички со електростатски или со изодинамички како и со плазматронски или со јонофонски но овие последниве многу ретко се употребуваат во пракса. По начинот, пак, на зрачење на звукот во просторот истите се делат на:

    1. Унидирекционални, кои зрачат звук према слушателот во еден правец (во главно тоа се звучнички кутии устроени на динамичко начело)
    2. Диполни, односно оние кои зрачат напред и назад и
    3. Биполарни, односно оние кои даваат звук од предната и задната страна но во фаза (најчесто се динамички)


    ДЕЛОВИ НА ЕДЕН ЗВУЧНИЧКИ СИСТЕМ

    Кабинет (Enclosure)


    Улогата на кабинетот во денешно време, кога динамичните звучи единици се доведени до совршенство, се смета за пресудна за нивниот конечен репродуктивен домет. Не треба да се спомне дека кабинетот е полноправен дел од еден звучнички систем и од него зависи како ќе биде обликуван и контролиран звучниот бран кој доаѓа до слушателот. Треба само да се погледне какви се „магии“ прават денешните дизајнери на звучници со облиците и материјалите кои ги употребуваат при изработка на звучничките кутии и тоа не со цел да влијаат на звукот туку сосема обратно – целта на кабинетот е, колку што е можно помалку, да влијае на звукот. Добар доказ за ова е тоа што еден ист пар на динамички звучнички единици сместени во кабинети од различен материјал даваат сосема различни резултати. Најдобар пример кон ова тврдење се звучниците на Британската фирма Celestion односно во моделите SL-6 и SL-600.
    SL-6.jpg SL-600.jpg


    Kaj SL-6 драјвовите се сместени во обична кутија а кај SL-600 истите се сместени во кутија од аеролам. Со ова конструкторите добиле неспоредливо подобри звучни резултати но овие звучници беа и тродупло поскапи. Значи, кутијата не е тука само да служи како украс околу звучничките единици.

    Понатаму, умешноста на конструкторите (поточно уметноста) се согледува во тоа што пробуваат, и често успеваат, да експериментираат со облиците и изведбите на самите кутии па така неретко имаме и звучници кај кои среднотонските и високотонските единици се сместени во засебни кутии каде што се физички или барем волуменски се одвоени од бас единиците
    Acarian.jpg
    (Acarian Alon 1)

    Вградувањето во кутии има и свои лоши последици. Прва лоша последица се сопствените вибрации на самата кутија кои се настанати од надвор и внатре. Чујните последици на овие „кутијасти“ примеси е назален пренападен призвук кој е заморен за слушање.

    Друга негативна страна на сместување во кутии е драстично намалување на ефикасноста на вградените единици. Ефикасноста на звучниците е прилично мала од две причини:

    1. Прво, половина од звучната енергија односно задниот бран се гуши во кутијата и не учествува во креирање на вкупната звучна енергија и
    2. Друго, воздухот кој се најдува во звучната кутија делува како своевидна пружина кој го отежнува слободното вибрирање на мембраната.

    Ако на ова се додаде и тоа што мембраните на бас единиците мора да бидат многу цврсти за да би издржале големи притисоци па затоа се (пре)тешки, јасно е дека звучниците во кутија се многу тешки за погон и бараат многу повеќе електрична енергија за да произведат исто количество на акустична енергија за разлика од единиците кои не се вградени во кутија.

    Додатно, на слабата ефикасност влијае и електронската скретница затоа што сигналот и тука губи дел од својата енергија и патувајќи низ калемите, отпорниците и кондензаторите заради загубите се претвора во – топлина.
    Ефикасноста кај динамичките звучници е многу ниска и се движи од само 0,1% до максимално 5% кај високо-ефикасните конвенционални динамички звучници.

    Искључок од ова се оние динамички звучници кои пред мембраните имаат експоненцијален рог и кај кои ефикасноста е и до 100 пати поголема. Меѓутоа звучниците со ова устројство се доста ретки и ретко се користат кај HI-Fi ентузијастите (разгласите се нивен домен, затоа што рогот ако не е исправно пресметан носи повеќе штета отколку корист)

    Посебно голем проблем е тоа што ефикасноста кај динамичките звучници е секогаш обратно пропорционална на нивната фреквентна линеарност, односно колку поголема линеарност толку помала искористеност.

    Сите звучници, сами по себе, произведуваат огромна количина на изобличувања. Од оние кои се створуваат заради кабинетот, заради самите единици па се до скретницата.
    Во добрите звучници голем дел од тие изобличувања ќе бидат миноризирани по механички пат – со употреба на добри материјали и врвна конструкција на кутијата и по електричен пат – со употреба на напредна скретница и користење на квалитетно интерно ожичување.

    Меѓутоа вградувањето на звучничките единици во кутија има и свои добри страни. Како прво тоа е досега најдобар начин да звучник со мали димензии свири прилично гласно и како друго, воздухот внатре колку и да глуми амортизер придонесува како придушен материјал кој ги спречува единиците да вибрираат предолго и неконтролирано.

    Звучничките кабинети не се и не смеат да бидат произведувачи на звук туку единствено треба да бидат репродуктори и нивна задача е да го ослободат звукот од примесите на сопствениот карактер. Значи, што помалку влијание, толку подобро.

    Од друга страна, пак, не постои кабинет кој не вибрира заедно со тактовите на музиката. Кај лошо дизајнираните звучници вибрациите (на одредени фреквенции) можат да бидат повеќе снажни и повеќе чујни од оригиналниот звук. Овој „говор“ на кутијата кај лошо дизајнираните звучници често продолжува и после прекинот на работа на звучните единици со што снажно го изобличува звукот давајќи му фреквенции кои изворно не постојат и така го оптеретува со двоен фокус, правејќи го звучникот поголем отколку што треба и уништувајќи му ги деталите.

    Повеќето кабинети се многу осетливи на вибрации а тоа многу добро го знаат сите аудиофили па не е реткост по салоните истите да бидат видени како ги потчукнуваат кабинетите или викаат на нив(!) по пат слушајќи ја нивната природа, боја и траење на вибрациите.

    Затоа е потребна особена претпазливост кога наидуваме на кабинет кој, после надворешна надразба, дава звук на буре или празен орман. Најблиски до идеалот би биле кутиите кои звучат како да сте удриле во цврст носечки ѕид или како при удар во (цврто) масивно, полно дрво.

    Провоцираните вибрации кај звучникот можат значително да бидат намалени со неговата цврстина и пригушеност. Овие особини се одредени од употребата на материјалите и конструкцијата. Повеќето конвенционални звучници па и многу фалени примероци се изработени од иверица пресвлечена со вештачки или природен фурнир. Иверицата е одбрана не само заради ниската цена туку и заради нејзините пригушни својства кои се резултат на малите честици кои не вибрираат симултано. Со смислена конструкција и добро внатрешно укрутување од иверица можат да се изработат многу добри и економски исплатливи звучници.

    На изборот на материјали за кабинет се посветува, особено кај тешката езотерија, исто внимание како и при изборот на звучничките единици,устројството и изработката на скретницата. Ништо не е препуштено на случајот затоа што, колку што е материјалот поцврст толку помалку ќе траат и самите вибрации. Меѓутоа многу важно прашање е – кој материјал е во состојба да ги исполни често спротивставените барања?
    Кај аудиофилите има две струи кои заговараат два различни концепти. Едните заговараат материјали со голема маса затоа што истите можат да ја спуштат сопствената резонанса на кутијата на фреквенции кои звучниците не се во состојба да ги отсвират (под 40Hz) односно ако би биле отсвирени (заради резонансата) истите би биле (скоро) нечујни за слушателот. Другите, пак, заговараат лесни материјали но со цврста конструкција затоа што колку помала маса толку е помала количината на складирана енергија а малата маса резонансите ги крева во „повисоки“ сфери каде што нема да влијаат на конечната звучна слика.

    Меѓутоа, вистината е некаде на средина па така и двата концепта даваат добри резултати ако се добро спроведени во пракса.
    Не е реткост ни комбинирањето на материјали при што имаме случаи на комбинирање на седум различни видови на дрво во ламинат кој меѓусебно е споен со ултразвук (како кај Jamo Oriel) или со употреба на материјали во форма на саке (Bowers & Wilkins)





    Проблематика

    Лом (кршење) на звучниот бран од ивиците на кабинетот (Дифракција)


    Проблемот со (пре)кршувањето на звучниот бран од ивиците на кабинетот не е ниту нов ниту е тежок за решавање но за жал е комплетно игнориран кај некои од производителите на звучници. Најчесто се работи за „проблеми“ од економска природа и алкав пристап кон оваа проблематика и за ова нема никакво оправдување ако се работи за кутии кои претендираат да бидат HI-FI.
    Кога ќе се одлепи, звучниот бран рамномерно се „разлева“ по предната страна на кабинетот се додека не дојде на неговиот раб. На тоа место наместо да продолжи, како досега, да се шири во просторот доаѓа до негово нагло прекршување и распрскување во просторот. Заради наглото прекинување доаѓа до повторно одбивање на звукот но сега со значително послаб интензитет што човечкото уво го доживува како каснење во време. Ова посебно се сеќава на средни и високи фреквенции.

    Таквиот „скршен“ бран не е во фаза со оригиналниот па може да дојде до поништување на одредени фреквенции во кои е содржана просторната и временската компонента. Затоа што ова не се јавува кај цилиндричните и сферичните кабинети јасно е што ја предизвикува оваа појава. Тоа се острите ивици на „коцкестите“ кутии особено на нивните предни страни. Затоа денес грото звучници кои во својот префикс го носат HI-FI имаат барем предни закривени рабови.

    Втор делотворен начин на решавање на проблемот на дифракција на звукот се прави така што предните страни се со ширина на најшироката звучна единица. Во овој случај доволно е само малку да се заоблат предните ивици и проблемот ќе биде решен. Никакви остри ивици не смее да има на патот на звучниот бран! Шасијата на звучната единица мора да биде во исто рамниште со предната плоча.
    Многу е битно да спомнам дека треба да се внимава со сместувањето на самите звучници при што секој рамен предмет што ќе се најде во исто рамниште со звучниците почнува да глуми кабинет и придонесува кон дифракција на звукот без разлика дали истиот има или нема заоблени ивици.



    Временска и фазна складност кај звучниците


    Тоновите на различните фреквенции мора да имаат временска карактеристика верна на оние кои влегле во микрофонот за време на снимањето. Нашите уши, навикнати на сонична рамнотежа, многу јасно ја чувствуваат временската нескладност. Временски нескладниот звук, исто така, е и фазно некоректен а тоа нашите уши односно перцепцијата го доживуваат како неинтересен и заморен. Имено, сите фреквенции во воздухот не се движат со еднаква брзина – високите се побрзи а ниските поспори
    Временската складност може многу лесно да се постигне со закосување на предната плоча или со вовлекување на средностонските/високотонските единици во однос на басовите.

    Со овој едноставен зафат акустичкиот центар на секоја поединечна единица прилично се изедначува а со самото тоа за слушателот е исполнет еден круцијален услов за квалитетно просторно доживување на звукот – точната временска карактеристика.

    (продолжува, Flegma велит!)
     
    На Darko Veleski, golub, Woofer и уште 44 други им се допаѓа ова.
  2. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    ФОРМИ (ОБЛИЦИ) НА ЗВУЧНИЧКИТЕ КАБИНЕТИ И РЕПРОДУКЦИЈА НА БАС ФРЕКВЕНЦИИТЕ


    Затворени кутии (Totally Enclosed Box)


    Слика 1
    jamo-r909.jpg
    Jamo R909

    Иако ставањето на бас единиците на звучна плоча (open baffle) е далеку најефикасен начин (но и најмалку практичен) за истите да го дадат својот максимум, со нивното ставање во TEB (Totally enclosed box) се добива практично ист резултат но на многу помала површина. Затоа често за овој начин се користи називот infinite baffleзатоа што на ист начин како и звучната плоча го одвојуваат предниот од задниот бран.


    Меѓутоа, за се да функционира како што треба, таквите затворени кутии треба да бидат многу големи за да не се случи воздухот кој е во нив да се однесува како пружина. Колку е поголем тој притисок толку поголема ќе биде и резонантната фреквенција на бас единицата и така би се намалила способноста за репродукција на најниските фреквенции.


    Проблемот на притисокот кој се јавува во затворените кутии прв го решил ,и всушност ги створил современите звучни кутии со мали димензии, бил легендарниот Edgar Villchur основач на Acoustic Researchи тоа во 1954 година. Неговиот патент се вика „акустички амортизер“ (acoustic suspension) и истиот е плод на експериментирање со големината на мембраната, флексибилноста (компијансата) на нејзината суспензија и воздушниот притисок кој неизбежно се створува во една затворена кутија.

    Тој во кутија од само 50 литри (што за поимањето за големина од тоа време било ситница) вградил бас единица со мал дијаметар конструирана баш за тој волумен и истата била со многу мека и еластична суспензија која дозволувала голема екскурзија на мембраната а со самото тоа можела да произведе задоволително ниски фреквенции.

    Згора на се Villchur-овите звучници можеле да произведат погласен, подлабок и по-контролиран бас за разлика од звучните единици со круто обесена мембрана во далеку поголем кабинет.


    Бас-рефлекс кутии (Bass Reflex Enclosure)


    Кога се видело дека затворените кутии кои се со мали димензии нема да можат да остварат доволно длабок бас ниту пак задоволителна осетливост се тргнало во друг правец. И тука своите прсти ги замешува генијалниот Edgar Villchur. Кај новиот пристап (во почетокот дво-системски) кабинетот не е потполно затворен туку напред и назад има отвори. Таквиот систем се нарекува бас-рефлекс а неговата функција не се темели на одвојување на предниот од задниот бран туку на нивно взаемно делување при што се оди на тоа да задниот бран го појачува предниот а со тоа се добива на количина, јачина и длабина на бас фреквенциите.

    По пат, но и многу битно, се добива на ефикасност на системот. Отворот на кутијата ослободува дел од звучните бранови кои настануваат на задната страна од мембраната. Со доаѓање на работ од бас-рефлекс отворот тој звук има обратна фаза во однос на звукот во кутијата т.е. во фаза со предниот бран па затоа нема да биде поништен туку ќе биде засилен и со подобра фреквентна карактеристика.

    Бас-рефлекс отворот е најдобро да биде на задната страна и тоа од две причини:

    1. Фазно обратниот звук произведува некои мали изобличувања кои се помалку чујни ако отворот е на задната страна и
    2. Со вградување на отворот на задната страна се спречува бушење на предната плоча и со самото тоа нарушување на цврстината, постојаноста и отпорноста на вибрации.

    Освен тоа, во некои дизајни цевките се исполнети со пригушен материјал со долги влакна за да би се „испеглала“ фреквентната карактеристика.


    Она на што треба особено да се пази при конструкција на една бас-рефлекс кутија се резонансите кои се јавуваат внатре во кабинетот.

    Имено секој отворен кабинет е своевидна модификација на Хелм-холцоф резонатор. Кога на пример се дува во шише звукот кој го слушаме се нарекува Хелм-холцова резонанса (https://en.wikipedia.org/wiki/Helmholtz_resonance) а нејзината фреквенција зависи од волуменот на шишето и големината на отворот. На ист начин резонансата на кабинетот е одредена од волуменот и од дијаметарот и должината на бас-рефлекс отворот.


    Големината и должината на отворот мора да бидат исклучително добро пресметани за резонантната фреквенција на кутијата би се совпаднала со резонантната карактеристика на бас единицата.

    При тоа мора да се осигура да јачината/крутоста на звучниот притисок (перница) во кабинетот биде што поблиска до крутоста на суспензијата од бас единицата и резонантната фреквенција од кабинетот да биде иста со резонантната фреквенција на бас единицата.


    Бас-рефлексите добро ги репродуцираат бас фреквенциите и по правило се поефикасни од затворените кутии иако често се тврди спротивното. Имено, бас-рефлекс кутиите не го произведуваат својот пик на ниските фреквенции како затворените кутии затоа што вградените бас единици не мораат да се борат со воздушната опруга во самата кутија а малата количина на придушен материјал голта помалку звук за разлика од големата количина придушен материјал кој се става во затворените кутии.

    Лошо дизајнираните бас-рефлекс кутии имаат пре-голем, мрсен, спор, недефиниран и за слушање многу заморен (boomy)бас. Во исто време многу лошо реагираат и на транзиентни „надразби“. Најлошата итерација на лошо дизајнирани бас-рефлекс кутии понекогаш се појавува (заради лошо пресметан отвор) во вид на Flangerефект но за среќа (или несреќа?) најчесто кај супер евтините all in one системи од далекоисточно производство.


    За среќа, денес таквите драстични случаи во главно не се случуваат благодарение на напредокот на компјутерската технологија која овозможува многу точни пресметки на меѓусебните односи на параметрите кои одлучуваат за квалитетот на вака устроените звучници.


    Кај некои бас-рефлекс решенија бас-рефлекс отворот за запечатен со пасивна звучна единица (ABR – Auxiliary Bass Radiator) која нема ни магнет ни намотки а нејзиното вибрирање е поттикнато од главната бас единица. Мембраната на ваквиот „паразитски“ звучник мора да има многу ниска резонантна фреквенција (од 8 до 10 Hz)
    Passive-Radiator-Diagram.png

    Мембраната на пасивната бас единица може да биде поголема или помала од главната бас единица но она што е битно е да таа вибрира во фаза со главната единица со што се зголемува ефективната површина на бас мембраната и така се подобрува репродукцијата на ниските фреквенции без притоа да се зголеми волуменот на самата кутија.
    Предноста на овој дизајн е што се избегнува нелинеарноста во репродукцијата на бас фреквенциите (која е типична за класичните бас-рефлекс кутии), се намалуваат резонансите и се одбегнува (понекогаш) многу чујниот тунеласт ефект кој се јавува на отоворот од бас-рефлекс кутиите.




    КАБИНЕТ СО ПРЕНОСНА ЦРТА (TRL - Transmission Line Enclosure)


    Кабинетите со преносна црта се едни од најзанимливите но и заради сложеноста на конструкцијата и најретко користени дизајни за вградување на бас единици. Во исто време во теорија претставува најдобар начин за експликација на ниските фреквенции особено кога се користат повеќе бас единици со мал пречник на мембраната.

    Идеално, TRL системот би се состоел од една широкопојасна единица монтирана на бесконечно долга цевка. На овој начин целокупната звучна енергија од задната страна би се ширела до бесконечност и никогаш не би се вратила назад. Така на директниот сигнал кој доаѓа од предната страна не би влијаело ништо што се случува на задната страна од мембраната односно во кабинетот.


    Во пракса вакво нешто, нормално, не е можно и затоа се прибегнува кон повеќе или помалку апроксимации со кои на мал простор би се постигнало гушење на повратните бранови.
    За жал, дури ни со компромисни решенија, овој пристап не е можно потполно да заживее затоа што ако се сака да се загушат најниските бас фреквенции, должината на тунелот мора да одговара на брановата должина на гушениот сигнал (На пример за гушење на 20Hz, тунелот би морал да биде долг дури 17m. !)

    Значи, во конвенционално устроен кабинет со TRL има многукратно извиткан тунел кој има акустичен ефект многу сличен на звучна плоча (open baffle – види почеток на текст)

    Притисокот кој настанува во тој кабинет се гуши со долговлакнест материјал (овчка волна) а самиот кабинет, заради многубројните прегради, е многу цврст и во звукот скоро и да не внесува колорации.

    Затоа што е многу тешко да се пригушат сите фреквенции, се гушат само оние со пократки бранови должини (среднотонски) додека (непригушените) басови се испуштаат низ отворот кој обично се најдува на дното или на врвот од кабинетот.

    Во добро пресметани TRL кутии бас фреквенциите можат да се контролираат далеку подобро отколку во бас-рефлекс кутиите.
    BP2000.jpg

    Затоа добро конструираната TRL кутија е најдобро решение за природна репродукција на бас фреквенциите.

    За жал и најмала непрецизност при конструкцијата и пресметките води во просечност па дури и под тоа.Тоа е причината што на пазарот постојат многу малку TRL кутии кои заслужуваат внимание.Меѓу најпознатите се америчките Definitive Technology, англиските TDL и германските TMR






    КАБИНЕТ СО ЕКСПОНЕНЦИЈАЛЕН РОГ (Horn Loaded Box)


    Понекогаш, за да се зголеми ефикасноста на звучниците, пред бас или широкопојасната единица се поставува хорна/рог кој има функција и работи на исто начело како и мегафонот.
    Експоненцијалниот рог служи како елемент на прилагодување на акустичката импенданса и се шири од грлото (на почетокот на звучничката единица) до „устата“ каде што излегува звукот.


    Звучници со вакво устројство има многу малу пред се заради големината, сложеноста и цената на изработка.
    Особено се популарни кај Јапонците кои понекогаш адаптираат цели соби во експоненцијални рогови (а кој друг очекувавте?)
    Иначе првиот комерцијален звучник, Klipschorn, настанал во средината на 40-те години а го конструирал легендарниот Paul W. Klipsch (https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Wilbur_Klipsch)


    За какви звучници се работи кажува и фактот дека истите се произведуваат и ден денес и се многу ценети.
    Главна особина на овие звучници е нивната фантастична ефикасност која е над 10% што овозможува да ваквите, по правило многу големи, звучници бидат погонувани со појачала од 20 и помалку вати по канал без губење на ниеден битен звучен параметар.
    Голема мана е што ако не се идеално пресметани можат да звучат шупливо, тапо, назално и тонски неурамнотежено.
    Од друга страна, пак, затоа што мораат да се поставуваат во аглите на собата или затоа што се вградуваат во ѕидовите можат да се јават ментални препреки кај слушателот при перцепцијата на длабината и останатите димензии на звучната слика како и при обликот и распоредот на изведувачкото тело.




    КАБИНЕТ СО СПОЕНИ КОМОРИ (Coupled cavity enclosure)


    Со комбинација на затворени и бас-рефлекс кутии се добива кабинет со споени комори. Од затворените кабинети е „наследена“ нивната способност на контрола на ниските фреквенции а од бас-рефлекс кутиите наследена е добрата осетливост.


    Иако овој начин на устројство е прилично раширен тој има и свои мани. Само да спомнам дека родоначалник на овој пристап е британскиот KEF со моделот 104/2 кој го наследија моделите 107 и 105/3
    Предностите се однесуваат во прв ред на нивната band passприрода што ги прави идеални за репродукција на најниските бас фреквенции. Меѓутоа понекогаш знае да се случи да длабоките бас фреквенции зазвучат прилично тромо па дури и фазно некоректно затоа што треба да помине одредено време помеѓу полнењето на две комори и излегувањето на нискофреквентниот звук од од кутијата.


    Верзијата на coupled cavity во која е елиминирано каснењето помеѓу полнењето и празнењето се нарекува „комори со еднаков (постојан) притисок“ односно ваквите кутии се познати под името Isobaric (Името е смислено во Linn Products за нивните најдобри, со исто име, звучници.

    1-linn-isobarik.jpg
    Linn Isobarik


    Во ова устројство има две бас единици сместени една зад друга и секоја е во своја комора. Истите се споени паралелни и како што се мрда првата така се мрда и другата при што се одржува константен притисок во коморите.
    На овој начин се постигнува ефикасност и линеарност и можна е репродукција на многу ниски фреквенции со намалување на стојните бранови (standing waves) а истовремено звучничкиот систем е во состојба да поднесе значително повеќе оптеретување.

    Мана на isobaric звучниците е таа што овие звучници се со прилично слаба ефикасност затоа што појачалото мора да турка две мембрани а само една од нив произведува акустичка енергија.
    На двете бас единици во isobaric системот може да се гледа како на една голема бас единица со мембрана со голема маса и компијанса сместена во кабинет со двојно помал волумен отколку што е потребно.

    SUBWOOFER
    -демистификација, митови и заблуди (да, ова е истата тема која ја имам напишано претходно)


    Subwoofer е звучнички систем наменет за репродукција на најдлабоките тонови односно на фреквенциите од долните три октави на тонскиот спектар. Меѓутоа, во огромен број на случаи овој систем, особено кон крајот на 80-те, е комерцијализиран до крајни граници и како резултат на тоа се појавија огромен број на subwoofer-и чија долна гранична фреквенција всушност е горната гранична фреквенција на на вистинските subwoofer-и.

    Имено, комерцијалните верзии често не можат (исправно и точно) да репродуцираат фреквенции пониски од 70 Hz а тоа практично е највисоката фреквенција која вистинските треба односно смеат да ја репродуцираат.

    Иако subwoofer-от е (најчесто одвоен) наменет за неизобличена репродукција на најдлабоките и масивни акорди негова главна намена, колку и да изгледа чудно, е подобрување на репродукцијата на среднотонското подрачје!
    И тоа на долниот дел, од 200 до 500 Hz, кој е најмузикален од сите и во кој се сместени темелните тонови и првите хармоници на повеќето инструменти но и на човечкиот говор - дел на кој увото, сепак, е најосетливо и кој обично е разорен и недефиниран заради некоректната репродукција на најниските тонови.

    Со употреба на subwoofer се подобрува репродукцијата на среднотонското подрачје затоа што на овој начин се олеснува работата на басот (кај тро-системските) односно на бас/среднотонската единица (кај двосистемските кутии)
    Кога има subwoofer овие единица повеќе не мораат да работат во широк фреквентен опсег туку сега, благодарение на потесниот опсег, можат да работат во потесен опсег - значително полесно и полинеарно.
    На овој начин се намалуваат интермодулациските изобличувања (TID) кои се појавуваат затоа што мембраната при репродукција на ниски фреквенции мора да има голема екскурзија при што се нарушува репродукцијата на високоите тонови за коие е потребна мала екскурзија на мембраната.

    Меѓутоа, ни при употребата на subwoofer не е се без проблеми. Многу subwoofer-и се цел самите за себе па наместо складно да се вкомпонираат во системот тие доминираат над него ширејќи огромен, не нужно длабок, и масивен и валкан бас кој не само што не го олеснува среднотонското подрачје туку го сотрува цело фреквентно подрачје - од врвот до дното.

    Дури и да се добро осмислени и дизајнирани се јавува проблем со „упарувањето“ со остатокот на системот.
    Прво, тоа е уште еден степен за кој е потребна скретница и
    Второ, пасивните скретници не функционираат добро кога се работи за интеграција со остатокот од звучниците.
    Следејќи го основното физикално начело спрема кое ниските фреквенции се шират кружно и дека не е можно да им се одреди правец во голем број на звучни системи постои само еден subwoofer во кој се „здружуваат“ фреквенциите од двата канали.
    Во прилог на оваа моно „филозофија“ е и тоа што на огромен број снимки најдлабоките бас фреквенции се реализирани така што нисите вреквенции од двата канали се миксани во еден канал, односно моно.
    Меѓутоа, на современите аудиофилски снимки басот не се снима во моно и на бројни слепи тестови е докажано дека сепак и бас фреквенциите имаат насоченост.
    И не само тоа! На многу снимки кои се прават со повеќе микрофони доаѓа до ситуација да бас фреквенциите се разлчно оддалечени и не доаѓаат во исто време до микрофоните ниту пак се во иста фаза.
    Кога овие фреквенции ќе се смешаат во еден канал доаѓа или до нивно меѓусебно поништување или до дуплирање на нивниот интензитет што едноставно мора да резултира со изобличување - за што единствен виновник е subwoofer-от.
    Значи, доаѓаме до заклучок дека ни требаат два subwoofer-и ако сакаме да ги избегнеме фазните изобличувања. Со два subwoofer-и исто така се избегнуваат замките на собната акустика но голем проблем при реализирање на ова начело е огромната цена на коштање затоа што вака ни треба и bi-wiring

    Иако по правило Subwoofer-ите се јавуваат како засебни единици не е ретка појава да се сретнат како интегрален дел од некои звучни кутии како на пример Duntech Sovereign или Jamo Oriel
     
    Последна промена: 6 Март 2016
    На Darko Veleski, Costigan_Jr, Speedy и уште 31 други им се допаѓа ова.
  3. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    ДИМЕНЗИИ НА ЗВУЧНИЧКИТЕ КУТИИ – мали или големи?


    Големината на звучничките кутии е еден од пресудните фактори кои влијаат на репродукцијата на бас фреквенциите. Колку е кутијата поголема толку басот ќе биде подлабок, поголем, поефикасен и погласен (што никако не имплицира на добар, точен, брз, цврст...)

    Меѓутоа заради ограничувањата на нашиот животен простор често не е можно да се користат звучни кутии со големи димензии. Затоа и овдека мора да се прибегне кон компромис. Така, на пазарот може да се најде многу голема лепеза на звучни кутии кои со своите димензии се движат од оние кои можат да застанат на дланка, или оние кои се наменети за на полица (bookshelf) до оние кои се високи колку и плафонот и тежат преку 200 килограми.

    Сепак, преовладуваат мали до средно големи звучници затоа што грото од популацијата живее во тесен простор, со мал буџет или нема дозвола „од другата страна“ собата да ја нагрдат со џинови.


    МАЛИ ЗВУЧНИЦИ

    Кога се прецизно дизајнирани и квалитетно изработени малите звучници можат да пружат огромна количина на аудиофилско уживање. Меѓу најголемите предности на звучниците со мали димензии спаѓаат:

    1. Одлично рекреирање на просторните димензии на звукот затоа што предните плочи на овие звучници се мали па нема појава на кршење на звучниот бран (дифракција)
    2. Звучничките единици се многу блиску една до друга со што се приближуват до идеалот на точкаст извор на звук.
    3. Заради малите димензии нивните кабинети се значително поцврсти од големите кутии па се избегнува појавата на паразитски резонанси кои даваат колорација на звукот.


    Исто така кај малите звучници може многу полесно да се применуваат материјали од „свемирска технологија“ што рака на срце ја зголемува и нивната цена. Но сепак, тоа е многу подостапно и поевтино за примена отколку кај големите звучници. Звукот на малите, квалитетно изработени, звучници е многу складен, артикулиран, полн со детали, чист и транспарентен.


    Од друга страна малите звучници имаат две нерешливи мани:

    1. По правило не се ефикасни (но тоа се решава со појачало со поголема снага) и
    2. Не можат да ги репродуцираат (на исправен начин!) фундаменталните фреквенции под 70-ина Hz


    Во се останато практично ги надминуваат големите звучници. Убави примери за тоа се малите дво-системски звучници како "Spica" TC-50, "ProAc" Tablette, "Celsetion" SL-600, "Rogers" LS3-5a, "Sonus Faber" Minima, "System Audio" Signature, "Focal" Point Source и многу други кои се земаат за пример на многу добри линеарни репродуктори заради многу ниската количина на сопствени колорации кои ги внесуваат во звукот.

    Заради наведените лимити, малите звучници не се погодни за целосно експлицирање на динамиката и ширината на фреквентниот опсег при изведба односно музицирање на големи оркестрални тела (симфониски оркестар на пример) и не можат да свират гласно како нивните поголеми браќа. Меѓутоа готово се ненадминливи и незаменливи при репродукција на мали музички состави (соло изведувачи, џез состави, поп, рок итн.) особено на ниски нивоа на гласност. Малите звучнци, од друга страна, иако производителот често не наведува мораат да бидат сместени на постоља/сталци што за жал не само што ја поскапува инвестицијата туку, така сместени, малите звучници зафаќаат простор колку и големи звучници.



    ГОЛЕМИ ЗВУЧНИЦИ

    Големите звучници, по правило тро-системски, наменети се за репродукција на целиот фреквентен спектар кој, кај оние „помалите“ , се спушта на 40Hz додека кај (пре)големите се спушта до 20Hz (понекогаш и пониско)
    Големите звучници работат со нагласена леснотија , ненапорно и со голема залиха на снага која скоро и да ја отстранува можноста за нивно заситување.

    Нивниот фреквентен распон е широк не само заради басот туку и за тоа што нивните високи тонови не мора да се стишуваат (roll off) како кај малите единици за да би се прилагодил на нивниот тенок бас.
    Од друга страна големите кутии се покомплицирани за изработка, повеќе се подложни на резонанса која произлегува од големината на кабинетот, имаат посложена скретница и на крај се поскапи заради додатните интервенции на укрутување на кабинетот и сл.

    Иако во теорија се поефикасни од малите, големите звучници за коректна работа бараат доста снажно и квалитетно појачало.
    Само на овој начин може да се постигне она што се очекува од големи звучници: Широк фреквентен распон, голем динамички отклон и гласна и ненаметлива репродукција која по многу параметри е слична на оркестар/изведувач во голема сала.
     
    Последна промена: 6 Март 2016
    На Darko Veleski, omegaRED, Costigan_Jr и уште 30 други им се допаѓа ова.
  4. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    ФРЕКВЕНЦИСКИ СКРЕТНИЦИ (FREQUENCY CROSSOVER)



    Задачата на фреквенциската скретница (свртница?) на прв поглед е едноставна до болка. Таа треба да го раздели аудио сигналот на фреквентни подрачја и истите да ги насочи спрема соодветните звучнички единици. Има два типа на устројство на фреквенциските скретници а тоа се активните и пасивните скретници.


    Пасивни скретници (Passive Crossover)

    Пасивните скретници, какви што се најчесто во употреба, го делат сигналот на фреквентни подрачја и им овозможуваат на звучничките единици да го примат сигналит со точниот фреквентен опсег како би можеле најлинеарно да работат. Колко повеќе звучнички единици има во една кутија толку посложена ќе биде и самата скретница. Меѓутоа, тоа не значи и поквалитетна. Ако е добро смислена, скретницата ќе биде поедноставна па и со тоа патот на сигналот ќе биде помал а можноста за негово изобличување помала.
    Скретницата е своевиден филтер кој пропушта строго одредени фреквенции а сите останати не. Во двосистемската скретница се користат два филтри: високопојасен (high pass) кој ги задржува ниските и нископојасен (low pass) кој ги задржува високите тонови.

    Кај тросистемските скретници постои и среднопојасен филтер (band pass) кој ги пропушта само фреквенциите со среден опсег, истовремено спречувајќи ги ниските и високите тонови.
    Значи, на својот пат одредени фреквентни појаси мора да поминат нечепнати додека другите мора да бидат пригушени.


    Има два начини на гушење на несаканите фреквенции (roll off), акустички и електрички.

    Акустичното пригушување е одредено од физичките димензии на звучничката единица. Секоја динамичка звучничка единица најефикасно работи во својот, од конструкцијата одреден, појас на фреквенции. Над и под тој појас ефикасноста на звучникот драстично паѓа и тоа го нарекуваме акустично самопригушување.
    Таквиот начин на само-пригушување би бил идеален ако би бил остварлив затоа што во тој случај не би била потребна скретница.
    Едноставно, звучничките единици фреквентно би се надополнувале една со друга. Но не само што е премала стрмнината на само-пригушување туку и нивната фреквентна карактеристика на краевите од нивното оптимално делување е многу непостојана и нелинеарна и , без скретница, би дошло до преклопување на фреквенциите а со самото тоа или би дошло до појачување односно дуплирање на фреквенците или до нивно поништување и фазни изобличувања.

    Од овие причини во звучниците се става скретница која несаканите фреквенции ги филтрира по електричен пат. Несаканите фреквенции не се режат оштро односно филтрите не се непробојни ѕидови туку одредени фреквенции се пропуштаат скалесто.
    По правило се режат сите фреквенции кои се две октави пониско од фреквенцијата на само пригушување.
    На пример ако звучничката единица/дрјвот се само пригушува на 1000Hz, електрично таа ќе почне да се пригушува на 2000 Hz (односно октава повисоко). Октава повисоко значи дуплирање на фреквенцијата а октава пониско значи дупло помала вредност (500Hz во овој случај)

    Вака се драјвот ќе работи на во најоптимален режим, односно најлинеарно и најефикасно.
    За да нема појава на чујни рабови, како последица на отсекувањата, фреквентните подрачја на звучниците мора обилно да се преклопуваат. Точката на која се преклопуваат се нарекува точка на преклопување или популарно но и прилично погрешно – резна фреквенција (crossover point) а фреквенцијата на која се случува се нарекува фреквенција на преклопување (crossover frequency)
    ST_Crossovertheory_Grid4.jpg


    Со кој интензитет ќе се пригушуваат фреквенциите и на која точка ќе се допираат фреквенциите на звучничките единици не е прашање на сопствен вкус туку тоа е плод на макотрпно и прецизно пресметување. Од ова зависи фазната ускладеност на системот, тонската рамнотежа и целокупното звучно доживување.
    Овдека, од пресудно значење е глобалниот поглед на работите затоа што тука се работи за комбиниран ефект на електрониката (скретница) и механиката (кутија, звучнички единици) и при конструкцијата не е доволно само да се користат бројки, фреквентни криви и симулации во компјутер туку е потребно и многу чујно искуство. Ова е уште еден доказ за тоа зошто некои, на прв поглед, на хартија идеални звучнички системи даваат просечен или подпросечен звук.





    ROLL OFF – СТРМНИНА НА ПРИГУШУВАЊЕ КАЈ СКРЕТНИЦИТЕ


    Електронските филтри, што скретниците во суштина и се, ги стишуваат несаканите фреквенции за некој од множителите на вредностa од 6 dB по октава. Значи, минималното гушење кај електронските скретници е 6 dB по октава. За филтрите кои гушат за само 6 dB се вели дека имаат благ рез односно дека се од прв ред (first order)

    Следните вредности се дуплирање на основните па така филтрите од втор ред (second order) кои гушат за 12 dB имаат пострмен рез, потоа следат од 18 и од 24 dB по октава.
    Наједноставните фреквенции од 6 dB во звукот внесуваат најмалку фазни изобличувања (90 степени) и најдобро ги пренесуваат транзиентите. Меѓутоа, таквите скретници можат да се користат само со единици кои имаат многу широк и линеарен распон и надвор од точката на преклопување.
    121.png

    Скретниците од втор ред (12 dB по октава) исто така се едноставни и многу често во употреба. Но тука веќе почнуваат да се појавуваат проблеми со линеарноста и со фазните поместувања (за 180 степени)

    Проблемот со фазите дизајнерите го решаваат со обратно фазно спојување на звучните единици (за 180 степени надвор од фаза) и на тој начин се добива отклон од 360 степени односно 0 степени што значи фазна складност. Ако не се направи вака, фазно нескладниот звучник ќе има слаб динамичен распон, ќе му недостига цврстина на ударот (attack) и проточност а сето тоа значи дека ќе страда временската карактеристика која со ништо не може да биде надокнадена.

    Скретниците од трет ред (18 dB) исто така внесуваат фазни поместувања но не ја нарушуваат временската карактеристика. Вака устроените скретници, заради стрмнината на резот, им овозможуваат на звучничките единици да работат во својот најоптимален појас (кој не треба да биде многу широк) и, што је најбитно, многу добро се согласуваат со појачалата од кои не бараат многу снага.

    Како правило, значи, може да се земе дека фазните поместувања се зголемуваат со зголемување на резот на стишување. Меѓутоа тоа не значи дека фазните изобличувања кај скретниците од трет и четврт ред се зголемуваат, туку напротив, се намалуваат затоа што фазата, со самото ротирање, се доближува кон агол од 360 степени.

    Но, скретниците од трет и четврт ред се најсложени со далеку повеќе елементи кои претставуваат уште една препрека на сигналот кој патува кон звучничките единици така што (кај аудиофилите) важи правилото „што помалку, тоа подобро“ и истите им даваат предност на едноставни скретници со што е монжно помалку делови на нив.

    Најпознатите типови на скретници, кои обично се сретнуваат во аудиофилски устроените звучници ги носат имињата на своите конструктори па така имаме Butterworth, Besell иLinkwitz-Riley-еви скретници.

    http://www.linkwitzlab.com/crossovers.htm









    АКТИВНИ СКРЕТНИЦИ (ACTIVE CROSSOVER)


    Скретниците кои го делат сигналот кој излегол од претпојачало и пред да влезе во појачало на снага се нарекуваат активни скретници и за разлика од пасивните имаат свое напојување.

    Предноста на активните скретници е тоа што поделбата на сигналот се врши многу порано, уште додека се оперира со ниски напонски и струјни нивоа и со кои многу полесно се оперира за разлика од пасивните каде што се оперира со далеку повисоки напони и струи. Ваквите скретници се користат кога во системот има две или повеќе појачала.

    Освен тоа активните скретници се далеку попрецизни од пасивните и на корисникот му оставаат поголем простор за адаптирање на звучниците и појачалото на снага.

    Маните на активните скретници се тие што истите се далеку покомплицирани за изведба , имаат висока цена и на пазарот има многу мал број на квалитетни активни скретници.

    Вредни за спомен се “Audio Research” EC22 и “Dahlquist” DQ-LP1. (последната не се произведува туку до неа може да се дојде само со сопствена изработка како што има направено овој аудиофил https://sites.google.com/site/mpbarneyamps/mpb'selectroniccrossover
     
    Последна промена: 6 Март 2016
    На Darko Veleski, Costigan_Jr, Speedy и уште 29 други им се допаѓа ова.
  5. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    BI-WIRING


    Звучничките единици за појачалото претставуваат големо реактивно оптеретување затоа што тие не се само потрошувачи односно претворувачи на електрична енергија во механичка туку претставуваат и своевидни генератори на енергија. Имено, со престанокот на доток на сигналот мембраните не престануваат да мрдаат и заради таа инерција во намотките доаѓа до индуцирање на електромагнетска сила а сигналот кој е произведен тргнува во обратна насока – према појачалото.

    Појачалото на ЕМС се спротивставува со пригушен (dumping) фактор односно со ниска импенданса, која претставува своевидна куса врска. Ако го нема ова појачалото би ја изгубило контролата над звучниците (особено над басовите) и овие би клопарале како што им е воља.
    Како реагира појачалото на ова најдобро е да се види преку овој примитивен експеримент. Ако ги споиме + и – терминалите на една звучничка единица која не е вградена (да направиме куса врска) и ако пробаме да ја мрднеме мембраната ќе видиме дека оваа се движи со значително поголем отпор отколку пред кусата врска. Исто така со лупкање ќе видиме дека дава значително покрут и посветол звук за разлика од претходно.


    Но накратко да се вратиме на коренот на сите проблеми – каблите. Кога не би постоеле повеќето појачала би излегле на крај со звучниците само преку својот пригушен, дампиг, фактор.
    Но каблите се тука и со тоа треба да се помириме. Каблите претставуваат прилично голем отпор за ЕМС од бас единицата и таа ќе бара најкраток пат. Значи, ако не може назад према појачалото ќе тргне „горе“ према среднотонците и високотонците и така ќе предизвика нивно поместување и ќе нема никаква врска со сигналот кој пристигнал од скретницата.

    Резултатот од ова е катастрофален: губење на дефиницијата, разорени среднотонски и висикотонски детали.
    Единствен начин ова да се спречи е пресекување на врската помеѓу басот и среднотонците и високотонците за во нив да не се пробие ЕМС.
    Значи, се врши поделба на скретницата на два, електрички, одвоени делови со што е овозможено со посебни кабли да се напојуваат бас односно среднотонските и високотонските единици. Исто така, има случаи каде што се користи tri-wiring (Jamo Oriel на пр.)
     
    Последна промена: 6 Март 2016
    На Darko Veleski, Costigan_Jr, Speedy и уште 30 други им се допаѓа ова.
  6. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Следуваат уште теми за:
    • ДИПОЛНИ ЗВУЧНИЦИ
    • ФРЕКВЕНЦИСКИ ОДЗИВ (FREQUENCY RESPONSE)
    • ЕФИКАСНОСТ И ОСЕТЛИВОСТ <
    • СНАГА НА ЗВУЧНИЧКИОТ СИСТЕМ (ПРЕПОРАЧЛИВА И ДОЗВОЛЕНА)
    • ИМПЕНДАНСА
    • ИЗОБЛИЧУВАЊА
    • ПОСТАВУВАЊЕ НА ЗВУЧНИЦИТЕ ВО СОБА
    • СОБНА АКУСТИКА И ДЛАБОЧИНА НА БАС
    • АКУСТИЧЕН ТРЕТМАН НА СОБАТА (и крај)
    И затоа ве молам за трпение. Темите се преопширни за да направам голо copy/paste од Word овдека. Морам прво да проверам дали има типо грешки и сл.
    На крајот, секако, ќе наведам извори и референци.
    Толку за денес :)
     
    На Darko Veleski, cbm64, Costigan_Jr и уште 35 други им се допаѓа ова.
  7. psyside

    psyside
    Rising Star

    24,841
    24,976
    4 Септември 2008
    Нормално дека нема време да ја прочитам цела, но доби лајкови по дифолт, затоа што е неверојатен труд, а и претпоставувам на високо ниво. Иде важна, секоја чест! ќе се фрлам на читање подоцна....
     
    На Boldozer, Krkac, Demonhead и уште 5 други им се допаѓа ова.
  8. G4M3R

    G4M3R
    Gaining Experience

    440
    335
    26 Јуни 2012
    Машко
    Само што почнав да читам. Напишаното звучнички системи не е подобро да е звучни системи? Некако немам слушнато да ги викаат звучнички, но ете можеби и грешам.:)
     
    На Gaston и Triology им се допаѓа ова.
  9. Daniel86

    Daniel86
    Guru

    2,581
    6,415
    28 Мај 2013
    Машко
    Електроника
    Флегма брат, свака ти част, одлично, одлично! Стави и малку повеќе слики во контекст со текстовите за да можат сите да те разберат точно за што зборуваш. И не би било лошо модераторите цел текст да го спојат во првиот пост, или да ги избришат сите последователни коментари додека не завршиш со поезијава :)
     
    На SaleSk и Gaston им се допаѓа ова.
  10. Banjifiko

    Banjifiko
    Unbeatable

    2,926
    4,041
    28 oктомври 2008
    Дефинитивнио моја најомилена тема. Браво маестро!

    [​IMG]
     
    Gaston, FLEGMA, igor_xxxx и на уште 1 им се допаѓа ова.
  11. igor_xxxx

    igor_xxxx
    Practice makes perfect

    1,221
    1,244
    10 Септември 2010
    Браво, ова е само за детално и мераклиско читање...

    [​IMG]
     
    Gaston, FLEGMA и на gokica им се допаѓа ова.
  12. Fatal1ty_

    Fatal1ty_
    Großmeister

    21,272
    24,716
    28 Февруари 2008
    Машко
    Experienced Web Developer
    Ќе иде и на портал. ;)
     
    На krema, gokica, igor_xxxx и уште 4 други им се допаѓа ова.
  13. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Само да ја завршам и да наведам извори па кај ќе ја ставате ставајте ја.
     
    На SaleSk му/ѝ се допаѓа ова.
  14. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Граматички точно е "звучнички"
    Звучен е кога звучи. Иаки секојдневно си ги нарекуваме "Звучни"
    Не е греда :)
     
    Последна промена: 6 Март 2016
  15. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    (ја молам администрацијата, ако е можно, постот кој следи да го премести под последниот тематски пост)

    ДИПОЛНИ ЗВУЧНИЦИ (DIPOLE LOUDSPEAKERS)


    Диполните звчници се настанати на исто место како и динамичките (а тоа е во Bell-овите лаборатории) и плод се на идеите од овие двајца инженери Chester W. Rice и Edward W. Kellogg кои исто така, ја конструираа правата современа динамичка единица односно звучник.


    Во 1932 година двајцата стручњаци го произвеле првиот диполен електростатски звучник го давал звук од предната и задната страна истовремено. Меѓутоа, затоа што идеата била многу понапред ов времето во која настанала, патентот седел во фиока се до пред крајот на втората светска војна.Проблемот со реализацијата на нивната идеа бил неможноста да се произведе доволно танка и униформна мебрана.

    Денес диполните звучници освен во својата електростатска верзија можат да се сретнат и како ribbon planar и во магнетостатски (изодинамичен) облик.

    Диполните звучници зрачат иста количина на звучна енергија од обете страни на својата мембрана (што не е случај кај динамичките) и предниот и задниот бран со ништо не се одделени еден од друг.Задниот бран, кој е во против фаза од предниот, откако многукратно ќе се одбие од ѕидовите, подот и плафонот доаѓа, со неколку микросекунди каснење, до слушателот и, ако постои добар тајминг, може значително да придонесе кон остварување на илузија на висока звучна реалност и феноменална рекреација на просторните димензии на звукот.

    Но ако истиот тајминг е погрешен тогаш се добива тап, заматен, недефиниран и заморен звук.
    Голема улога во ова имаат и особините на собната акустика но и сместувањето на панелите во собата.
    Задниот бран мора да касни онолку долго колку што е потребно слушателот да го регистрира како одбиен звук односно рефлексија а не како изворен звук. Кај поедини панели тоа каснење е решено електронски, како кај најпознатиот звучник од овој тип Quad ESL 63 или, едноставно, проблемот на решавањето на каснењето на звукот е препуштен на слушателот со одбирање на добра позиција на сместување во собата.
    Quad-ESL63.JPG
    Quad ESL-63

    Кај планарите во главно се користи една, многу тенка, рамна и со површина многу голема мембрана која го покрива најголемиот дел на спектарот но, сепак, не и цел спектар. Вака се елиминира потребата за скретница која е нужно зло кај динамичките звучници но и, што е ногу битно, потребата за повеќе звучнички единици.
    За разлика од динамичките, кај кои мембраните се движат од сила која делува на мала површина, диполните звучници односно нивната мембрана се движи униформно со целата своја површина.

    Лесната мембрана (обично изработена од Mylar) е „распната“ на дрвена рамка. Заради малата маса мембраната е едвај потешка од околниот воздух и е во состојба речиси моментално да тргне и застане што ја прави скоро идеална за репродукција на средни и високи фреквенции (и транзиентни тонови)
    Диполите сјајно ги репродуцираат тивките музички делови кои се необично битни во едно музичко дело и истите во себе ги носат информациите за просторните карактеристики во звукот.
    Некои модели во себе имаат повеќе мембрани со различна површина со цел на покривање на што е можно повеќе фреквенции од чујниот дел на спектарот но и покрај тоа кај нив не се појавуваат проблеми од временска природа затоа што и бас фреквенциите до слушателот доаѓаат во исто време како и средните и високите тонови.

    Најпознати, мултипанел, звучници од овој тип се од фирмата Acoustat (бренд кој поеќе не постои и звучници со импресивни физички димензии и импресивни сонични резултати. Единствена фирма која даваше life time warranty за своите панели. Во името, често, се состоеше бројот на употребени мембрани па така имаме Acoustat Spectra 44 со 4 панели, Spectra 66 со 6 панели итн.)


    spectra1.jpg
    Acoustat Spectra 11

    Joycelyn.jpg
    Acoustat Spectra 6600S

    Меѓутоа ни диполите не претставуваат решение кое еднаш и засекогаш ќе ги анулира неодстатоците на своите динамички браќа па така се среќаваме со..
    ПРОБЛЕМИ

    Прво, многу се „кршливи“ и траат многу помалку од динамичките. Второ, не можат да свират ни приближно гласно и жестоко како динамичките. Трето и најлошо, многу тешко ги репродуцираат најниските бас фреквенции. Ова е вака затоа што планарните мембрани имаат многу мала екскурзија за да одговорат на снажните побуди на бас фреквенциите и коректно да ги отсвират. За да не биде ова вака планарните звучници мора да имаат огромна површина на своите мембрани (околу 2 квадратни метри!) а моделите на вака устрени звучници се набројуваат на една рака.

    Кај диполните звучниот бран несметано се шири од предната и задната страна и со ништо не е ограничен освеен со ширината на панелот па така предните бранови со поголема таласна должина (ниските тонови) можат да се „сретнат“ со задните па така да дојде до нивно поништување затоа што се во против-фаза. Ова ќе се случи секогаш и на сите таласни должини кои се пошироки од ширината на панелот кој тогаш престанува да делува како звучна плоча (open baffle)

    Исто така, голем проблем е што високите фреквенции имаат многу насочена карактеристика затоа што површината на која настанале е многу поголема од брановата должина на самите високотонски фреквенции.

    Затоа нивниот sweet spot односно hot spot на најдобра чујност е многу мал па овие звучници се нарекуваат „звучници за себичњаци“ затоа што чичноста која седи надвор од таа точка не го доживуваа истото звучно задоволство за разлика од фино, во hot spot, сместената особа.

    Панелните звучници исто така имаат прилично „дива“ импенданса па така нивниот отпор е прилично висок на ниски фреквенции и треба добро да се внимава со какво појачало ќе бидат упарени.

    За крај, да финишираме со тепањето, панелите се страшно скапи затоа што во нив не можат да се вградуваат веќе готови делови кои би се употребиле и во други звучници туку истите мора да се конструираат и изработуваат за секој модел посебно.

    Единствени, ценовно достапни, панели кои во себе комбинираат динамичка бас единица се Acoustat Spectra 11 со поскапите Spectra 1100,Apogee со Centaur Major и Centaur Minor.
    Apogee centaurus major en minor 500pix.jpg
    Останатите производители на диполи не се вредни за спомен, не заради лошите звучници (напротив) туку заради монструозни скапите модели кои имаат димензии „колку пола соба“, неретко тежат и по 200 килограми и имаат безобразно висока цена (колку добар автомобил од средна класа)
    WWE.jpg
    SoundLab A-1PX
    Два комада, пали вози $35,000.00 (цена во 2012)




    ЕГЗОТИЧНИ ЗВУЧНИЧКИ СИСТЕМИ (ЗВУЧНИЦИ)


    Иако се интересни за разглобување, за да нема разводнување на темата и нејзино настранување во тешка езотерија, само ќе ги набројам звучниците кои не наидоа на широк прием кај „нормалните“ аудиофили:


    1. AMT (Air Motion Transformer)
    2. Геостатски звучници (Geostatic loudspeakers)
    3. Singing Arc и Плазматронски/Јонофонски звучници


    https://en.wikipedia.org/wiki/Plasma_speaker


    View: https://www.youtube.com/watch?v=bzND4EF1XIo


    и легендарниот плазма високотонец, Magnat MP-02


    View: https://www.youtube.com/watch?v=EYrNooXFj6E
     
    На Costigan_Jr, fikiki, dreamson и уште 10 други им се допаѓа ова.
  16. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Понатаму одиме со „сериозни“ теми за
    • ФРЕКВЕНЦИСКИ ОДЗИВ (FREQUENCY RESPONSE)
    • ЕФИКАСНОСТ И ОСЕТЛИВОСТ <
    • СНАГА НА ЗВУЧНИЧКИОТ СИСТЕМ (ПРЕПОРАЧЛИВА И ДОЗВОЛЕНА)
    • ИМПЕНДАНСА
    • ИЗОБЛИЧУВАЊА
     
    На Costigan_Jr, vlavot, Krkac и уште 3 други им се допаѓа ова.
  17. SaleSk

    SaleSk
    Arzt

    4,589
    5,109
    20 Април 2007
    Машко
    Заврши со све па ке средиме :)
     
    На FLEGMA и gokica им се допаѓа ова.
  18. kjosmofon

    kjosmofon
    Баниран/a

    3,764
    5,730
    7 oктомври 2011
    kalfa
    Браво Флегма 10/10
     
  19. gokica

    gokica
    Модератор

    8,382
    10,165
    13 Јуни 2009
    Јас останав без зборови. До сега толку опсежен елаборат на тема немам видено освен во научни трудови кај нас. Ја поздравувам идејата и огромниот труд кој е вложен.
     
    borcep, Krkac и на igor_xxxx им се допаѓа ова.
  20. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    НЕКОИ ПОВАЖНИ ТЕНИЧКИ ОСОБИНИ КАЈ ЗВУЧНИЧКИТЕ СИСТЕМИ И НИВНО ЗНАЧЕЊЕ



    ФРЕКВЕНТЕН ОДЗИВ (FREQUENCY RESPONSE)


    Фреквентниот одзив е показател на линеарноста на репродукција на секој дел од фреквентната палета. Звучниците, како и сите делови од аудио системот, би требало да бидат способни за линеарна и рамномерна репродукција на сите фреквенции барем во границите од 20Hz до 20kHz. Меѓутоа звучниците, најчесто, не само што не се способни да ги репродуцираат фреквенциите од чујниот дел на спектарот туку се далеку најнелинеарен репродуктор на звук во целиот аудио ланец (и тоа мерено во лабораториски услови а не во соба за која се знае како влијае на фреквентната карактеристика кај звучниците)

    Фреквентната карактеристика која е наведена во техничките спецификации не зборува многу за квалитетот на самиот звучник но сепак дава груба слика за звукот, оној директниот, кој прв доаѓа до нашите уши и кој ги содржи најбитните звучни информации. Отстапувањата од фреквентната крива од линеарноста до ± 2 dB можат да се толерираат на сите фреквенции над 80 Hz, додека под тоа се дозволуваат и три пати повеќе (6 dB) и тоа за средно-квалитетни звучници под 60Hz а за висококвалитетни звучници под 30Hz.
    Frequency Response - Graph 1.png
    Покрај линеарноста, фреквентната крива мора да има голема екстензија односно да се простира од најдолната до најгорната граница на чујниот,за луѓето, тонален спектар. Звучниците кои немаат доволно широк фреквентен спектар звучат досадно и напорно додека звучниците со лоша линеарна фреквентна карактеристика, и тоа во зависност од нејзиниот облик, можат да предизвикаат многу незгодни звучни сензации дури и да иритираат.

    Затоа, многу по-коректен податок за фреквентната карактеристика на еден звучник претставува графичкиот приказ на истата при што големите амплитудни испади во тесен фреквентен појас не се толку опасни како оние со мала амплитуда но низ цел фреквентен спектар.




    ЕФИКАСНОСТ (EFFICIENCY ), ОСЕТЛИВОСТ (SENSITIVITY)

    Кога ќе се одлепи, звучниот бран и кога ќе почне да се шири низ воздухот, притисокот на воздухот на секоја точка од тој пат ќе биде или повисок (набивање) или понизок (ширење) од нормалниот притисок на воздухот. Разликата помеѓу нормалната и вршната вредност на притисокот се нарекува SPL (Sound Pressure Level – ниво на звучен притисок) односно гласност.

    Има два начина на изразување на SPL и многу често кај аудиофилите (но и во проспектите) може да се види како ги бркаат што, рака на срце, не е ни чудно затоа што се работи за два пристапи на ист проблем чиј краен исход дава идентичен броен резултат. Меѓутоа заради начинот на кој се доаѓа до резултатите треба да се прави разлика помеѓу истите.

    Ефикасноста, односно искористливоста е (многу)стар начин на изразување на SPL, кој во современите мерења, во главно, не се користи. Со него се искажува колкава количина на електрична снага (вати) е претворена во акустична енергија. Се мери така што на звучникот се приведува електрична енергија од 1W и се гледа колкава акустична снага ќе ја допре мембраната на микрофонот кој е поставен на 1m далечина од мерениот звучник. Се искажува во „децибели за 1 ват на 1 метар“ или со овој пример “91 db/W/m”. Проблематичноста кај овој начин на мерење е во тоа што е многу тешко да се каже што всушност е 1W кој се приведува на звучникот затоа што тоа варира во зависност од импендансата, фазниот агол, насоченоста но и од фреквентниот одзив на сигналот. Ете затоа овој начин, во главно, е напуштен а каде што е присутен треба да се земе со голема доза на недоверба.

    Осетливоста е податок со кој SPL се изразува многу подобро и попрецизно. Имено, овој начин на мерење бил возможен дури со појавата на транзисторите односно полу-проводниците. Со транзистор е можно да се добие секогаш ист напон без разлика на импендансата или фреквентната карактеристика на звучниот сигнал. Осетливоста се мери со стандардизиран напон од 2,83V кој се доведува на звучникот и се мери неговиот учинок на оддалеченост од еден метар (напонот од 2,83V е земен затоа што е точно толку e потребно да се дисипира 1W во 8 Ω отпорник)

    Во теорија, појачалата се напонски извори, а за звучниците се смета дека треба да бидат погонувани од струја ако од нив се очекува да звукот кој го „зрачат“ биде верна слика на напонот од сигналот кој влегол во звучниците а не на неговата струја односно снага. Влезната осетливост од 2,83V е одбрана затоа што претставува 1W на 8 Ω. Предноста на овој начин е во тоа што на него не делува импендансата и затоа што е јасно, како бел ден, дека секое квалитетно појачало (не само аудиофилско) мора да биде способно на излезот да одржува напон од 2.83V

    Податоците за ефикасност и осетливост се скоро идентични кога се работи за звучници со рамна и стабилна импенданса односно кога отпорот е 8 Ω и кој, заради фреквентната карактеристика, драстично не се менува. Меѓутоа со оддалечувањето од номиналната импенданса се зголемуваат разликите помеѓу осетливоста и ефикасноста. Податоците, било да се дадени за ефикасност или осетливост, во распон од 80~85dB говорат за ниска, од 86~90db за средна а се над 90dB говори за висока осетливост односно ефикасност на звучниците. Податоците за осетливост или ефикасност сами по себе не зборуваат ништо за квалитетот на звучниците па така има (многу) случаи каде ниско осетливи звучници звучат далеку подобро од високо осетливите модели. Како и да е, податоците за осетливост и ефикасност се одлична појдовна точка при одбирање на појачало за нивен погон. При тоа треба да се има на ум и собата во која ќе се слуша односно типот на музика кој ќе биде „конзумиран“.

    Секое квалитетно појачало, во вршните моменти, би морало да генерира, без некои поголеми изобличувања барем три пати повеќе снага од наведената. Потребата за снага се зголемува со падот на ефикасноста/осетливоста и со зголемување на звучниот притисок и обратно. Каква снага ќе има појачалото не е прашање од козметичка природа затоа што ако не се слушаат големи оркестрални дела кои по пат се сложени со „страшна“ динамика и ако самата просторија не е голема, појачало од 80W би било сосемa доволно. Но ако се работи за голема соба и аудиофил со исти преференци, тогаш ни појачало со дупло повеќе снага нема да биде доволно а цената на појачалата кои помеѓу себе се разликуваат по дупло поголемата снага е повеќе од двојна.
    tablica.jpg
    Тоа уште подрастично може да се прикаже вака: Појачало од 30W со звучници со осетливост од 90dB ќе произведе звучен притисок еднаков на оној што го произведува четири пати поснажно појачало со звучници со осетливост од 84dB а тоа и не е така неважно, без разлика што ништо од ова не зборува за кавлитетот на звукот. Затоа што разлика во цена помеѓу два звучнички системи со различна осетливост практично и да не мора да постои додека разликата во цена помеѓу 30 и 120W појачало е повеќе од очекувана и очигледна.

    Кога се калкулира со осетливоста односно ефикасноста и снагата на појачалото во поглед на SPL, не треба да се заборават неколку важни факти. Прво, дека SPL се намалува со порастот на оддалеченоста на звучникот (и тоа не пропорционално заради разни фактори како соба, насоченост, тип на музика..) за 6dB за секое дуплирање на основната вредност на мерење (1m)

    Тоа значи дека на 2m, SPL ќе биде помал за 6dB. Друго, мерењето се однесува само на еден звучник. Затоа за пар мора да се додадат 6dB плус зголемувањето на собата кое се движи помеѓу 3 и 9dB што зависи од нејзините акустички особини. Просечните соби додаваат околу 6 dB.

    За жал постојат звучнички системи кои без разлика колку снага им се принесува не можат да свират доволно гласно без да го изобличат звукот или, ако се претера со барањата, да дојде до нивно физичко оштетување. Регистрираната гласност на звукот може да биде една од функциите на изобличувањата. Често, изобличениот звук се доживува како погласен (за ваквиот звук се вели дека смета, нервира..)

    Меѓутоа има многу случаи кога баш заради гласно слушање почнуваат да се манифестираат изобличувања кои не се присутни кога се слуша на ниски и средни нивоа на гласност. Иако слабата ефикасност по правило е последица на лоша конструкција таа е компромис помеѓу количината, квалитетот и финоста на звукот кој излегува од звучниците.
    Се на се со добри звучници и добро упарено појачало можно е да се постигне преку 100 dB гласност. За да биде појасно колку е тоа треба да се знае дека при свирење на најгласни пасажи, симфониски оркестар може да „развие“ од 110 до 115 dB (мерено во првите редови), просечно ниво на гласност при човечка конверзација е 75dB а тивка амбиентална музика има околу 65 dB.

    Затоа треба да се биде внимателен со нивоата на гласност затоа што со доближувањето на гласост кон 120 dB нема да бидеме во можност да направиме разлика помеѓу најевтин маспродукциски широкопојасен звучник и оној кој чини стотици и илјадници евра/долари.





    СНАГА НА ЗВУЧНИЧКИОТ СИСТЕМ. ПРЕПОРАЧЛИВА И ДОЗВОЛЕНА



    Многу често помеѓу аудиофилите може да се сретне жаргонска и колоквијална конверзација од типот „Колку ти се јаки звучниците? Колкава снага имаат?“

    Одговор на ова прашање не е можен затоа истото не е точно поставено. Звучниците се пасивни направи (дури и активните) па заради тоа тие не можат ништо да „развиваат“ ниту пак да вршат било каква работа без да им се принесе сигнал. Значи прашањето мора да биде поставено вака: „Колкава снага може да поднесе овој звучнички систем?“ или „Колкава снага им е потребна за нормален, неизобличен начин на работа без да си нанесат штета себе си и на појачалото на кое се врзани“

    Овој податок (бар би требало да го има во наведените карактеристики) се нарекува Recommended Power Amplifier или Permissible Power

    Нити на едно од овие прашања не е лесно да се даде одговор. Пред да се проба да се обликува било каков смислен одговор на памет треба да се има дека не треба да се мешаат податоците кои ги наведува производителот со акустичката снага кои овие се способни да ја произведат.

    Покрај тоа не треба да се прави многу честата грешка со избор на многу послабо појачало со намера да се заштитат звучниците (а се прави баш обратно). Во склад на тоа се наметнуваат три правила на избор односно однесување:

    1. Невнимателно, неаудиофилско – Избор на многу послабо појачало споено на ниско-осетливи звучници и свирење „до даска“. Резулататите се погубни и очекувани: Прегорување на високотонците со сериозно загрозување на останатите единици и излезниот степен на појачалото.
    2. Разумно и стандардно – Избор на појачало на кое снагата е иста со максимално допуштената снага на звучниците на кои осетливоста не им е премногу ниска.
    3. Аудиофилско – Без обраќање на внимание на осетливоста и снагата која можат да ја поднесат, избор на што е можно повеќе снажно и квалитетно појачало на снага и со негово користење како што секој аудиофил знае и мора – во границите на дозволеното за да дојде до израз полниот потенцијал и на звучниците и на појачалото и на изворот на звукот. Единствено на што мора да се внимава е одвртувањето на потенциометрот за гласност. Имено разликите од најтивките пазажи до најгласните, кај класичните дела, може да бидат до 1:1 000 000 но истите се краткотрајни и не се толку опасни. Но кога се слуша амплифицирана музика (поп, рок, џез..) каде што бас и високите фреквенции се снимани на исто ниво на гласност (во однос 1:2), треба да се биде особено внимателен. И додека бас единиците можат без некој особен проблем да работат континуирано на голема снага, високотонците немаат време да се изладат но тоа често е решено со потопување на нивните калеми во феро-флуид кој успешно ги штити од прегревање (покрај другите начини на заштита)




    ПОЛАРНА КАРАКТЕРИСТИКА (POLAR CHARACTERISTICS)

    Звучниците имаат најдобра и најрамна фреквентна карактеристика кога зрачат под агол од 90 степени односно по оска. Секое отстапување од оската повеќе или помалку допринесува кон нарушување на фреквентната карактеристика односно се нарушува линеарноста на фреквентниот одзив. Промената на фреквентниот одзив која настанува со промената на правецот на звукот кој допира до слушателот се нарекува Поларна Карактеристика.

    Таа зборува за способноста на звучникот во просторот да ги распореди сите тонови од чујниот спектар, особено високите тонови затоа што се знае дека ниските тонови се простираат радијално околу звучникот. За добра тонска урамнотеженост, пластична и широка стерео слика и за точна рекреација на просторните димензии на звукот потребно е звучникот рамномерно да ги зрачи сите фреквенции под агол од најмалку ± 30 степени (хоризонтално по оска) односно ± 10 (вертикално од оската)

    Звучниците со лоша поларна карактеристика се многу тешки за сместување а кога конечно ќе се сместат сите фреквенции ќе бидат зрачени во многу мала точка односно ќе имаат многу тесен sweet spot.

    Различно устроените звучници имаат различни поларни карактеристики па така има четири основни типови на звучници заедно со нивните „специфични“ поларни карактеристики:

    1. Класични затворени звучни кутии – кои зрачат само напред, најмногу звук зрачат на оската, многу малку надвор од оската и скоро ништо зад звучникот.
    2. Диполни – Зрачат напред и со иста количина (фазно обратно) назад и многу повеќе на оската
    3. Омнидирекционални – Зрачат во сите правци
    4. Биполарни – Зрачат напред и назад но задниот звук е идентичен и во фаза со предниот

    Лошата поларна карактеристика кај современите звучници се решава со вградување на високотонски единици со мал дијаметар на мембраната.
    Како одреден звучник ќе се однесува во собата очигледно е дека зависи од три важни услови:

    * Од фреквентната карактеристика
    * Од поларната карактеристика како функција на фреквенцијата (колку повисока фреквенција толку повеќе насоченост) и
    * Фазното однесување на звучниците на ниски фреквенции (на високите фазните помаци не се толку критични ниту приметливи)


    (покасно во денот или утре: „изобличувања“ и „импенданса“)
     
    На Darko Veleski, gokica, Creed_Bratton и уште 10 други им се допаѓа ова.
  21. prichina

    prichina
    Cuda 5.5

    7,827
    5,008
    24 Мај 2009
    Машко
    Мултимедиа (Филм и Тв)
    Со солзи во очињата, ги читав постовите еден по еден, некаде после првиот пост почнаа да се ронат, безпомошно обидувајќи се да ги сопрам
     
  22. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    Зашто бе? :)
     
  23. prichina

    prichina
    Cuda 5.5

    7,827
    5,008
    24 Мај 2009
    Машко
    Мултимедиа (Филм и Тв)
    Затоа што е прекрасно
     
    На FLEGMA му/ѝ се допаѓа ова.
  24. FLEGMA

    FLEGMA
    Epic

    8,372
    12,487
    2 Август 2012
    Машко
    ДЕКЛАРИРАН ОТПОР (NOMINAL IMPEDANCE)


    Декларираниот отпор кај звучниците покажува какво оптеретување ќе претставува за појачалото. Колку е отпорот понизок толку е оптеретувањето поголемо (а тоа првенствено се однесува за транзисторските појачала додека кај појачалота со цевки односно лампашките појачала ситуацијата е малку поинаква но тоа сега не е тема на овој разговор)

    Ако е опторот низок, звучниците од појачалото ќе извлечат повеќе снага но ако е пренизок, звучниците ќе управуваат со појачалото наместо обратно. Затоа простото правило вели дека колку што е номиналниот отпор кај звучниците толкав отпор би требало да има и кај појачалото на снага. Дозволено е да биде нешто повисок но не е добро да биде понизок. Звучниците со низок отпор од, на пример, 4 Ω од појачалото ќе влечат дупло повеќе струја отколку 8 Ω звучници.

    Импедансата кај звучниците не би претставувала толкав проблем ако се работи за нивна статична и непроменлива карактеристика. Меѓутоа, заради инхерентните својства на самите звучници односно звучни единици и нивната скретница тие за појачалото не претставуваат линеарно оптеретување туку станува збор за многу сложено оптеретување при што отпорот не е константен туку се менува во зависност од фреквенцијата. Заради сигурносни причини отпорот не би смеел да паѓа под 80% од својата декларирана вредност додека над тоа работите се препуштени на личните убедувања на конструкторот на звучниците. Иако нема втемелено цврсти правила, импедансата кај динамичките звучници (кои се резистивни во својата природа) е најголема и најнестабилна во појасот од 50Hz до 200Hz.

    И кај електростатските звучници, капацитивни по природа, отпорот е најнестабилен и шета во на ниски фреквенции додека кај високите фреквенции паѓа исто како и кај ribbon и изодинамичките звучници.

    Импедансата на звучничкиот систем е реактивно оптеретување кое снажно ги нарушува особините и контролата на(д) појачалото на снага. Имено, со преголем пад на импедансата појачалото ја куби контролата над звучниците. За среќа ниту сите звучници се со чудлива природа на импеданса ниту пак сите појачала се еднакво осетливи на падовите на отпорот во истите.
    Impdance chart.png
    Дури и појачалата со цевки (понатаму „лампаши“) чија снага е константна и не зависи од импедансата на звучниците ( и покрај раширеното мислење во спротивното) знаат да зазвучат прилично грдо на ниски импеданси особено кога паѓаат под 4 Ω. Затоа како правило треба да се земе дека ако импедансата на звучниците паѓа длабоко под 4Ω и ако при тоа не е колку толку константна, ваквите звучници да не се користат со лампаши и покрај сите позитивни работи кои се знаат за нив.

    Во проспектите импедансата се изразува во оми (Ω) и зборува за нејзината магнитуда (modulus), која е плод на односот на напонот кој се приведува и струјата која звучниците ја црпат од појачалото на одредена фреквенција , но исто така многу важна е и нејзината фазна компонента (phase angle)

    Затоа што секоја скретница во себе содржи низа на реактивни елементи (индуктивитети, кондензатори) а исто така се однесуваат и самите звучнички единици заради своите механички и електрични својства, синусните облици што ги обликуваат напонот и струјата можат да бидат надвор од фаза што може да биде огромно оптеретување за појачалата. Тој податок (phase angle) се изразува во степени со тоа што ако се оди во плус станува збор за индуктивно оптеретување, ако се оди во минус за капацитивно оптеретување додека нулата претставува чист отпор.
    b&w-804s-speaker-impedance-phase.gif

    Исто така не е лошо да се напомне дека со сериско поврзување на звучниците отпорот двојно расте а со нивно паралелно поврзување отпорот двојно паѓа па затоа на оваа, на прв поглед, наивна „ситница“ треба особено да се внимава.
     
    На gokica, Costigan_Jr, imperial и уште 3 други им се допаѓа ова.
  25. kirev

    kirev
    Unstoppable

    5,337
    3,729
    31 Мај 2010
    Машко
    ICT ветеран
    Треба eBook од ова
     

Сподели

Вчитување...